پوکی استخوان چگونه به وجود می آید؟

استخوان یک ساختار زنده بوده و از پروتئین و مواد معدنی تشکیل یافته است . بافت استخوان به طور مرتب تخریب شده و سپس جایگزین می شود . پوکی استخوان معمولا ناشی از افزایش طبیعی سن می باشد .

زمانی که سرعت تخریب مواد استخوانی افزایش یافته و سرعت جایگزینی کاهش یابد استخوان ها پوک و شکننده می شوند.

ساختار طبیعی استخوان

ساختار طبیعی اطتخوان متشکل از دو نوع استخوان متراکم و اسفنجی می باشد .استخوان متراکم سخت و محکم بوده و اطراف استخوان اسفنجی را فراگرفته است که در داخل آنهم مغز استخوان قرارگرفته است . ضخامت پوسته بیرونی استخوان متراکم در بخش های مختلف اسکلت بدن متفاوت می باشد ؛ برای مثال ضخامت آن در استخوان جمجه و استخوان های دست و پاها بسیار بیشتر از ضخامت آن در ستون فقرات می باشد . بیشتر استحکام و نیروی اسکلت بدن به واسطه استخوان متراکم می باشد ،اما استخوان اسفنجی نیز نقش مهمی در آن دارد . قسمت اعظم استخوان در واقع از پروتئینی به نام کلاژن و مواد معدنی که حاوی کلسیم است ساخته شده است .

استخوان یک بافت زنده بوده که به طور مرتب نوسازی می شود تا بتواند قدرت خود را حفظ نماید . به طور دائمی استخوان های پیر از بین می روند و استخوان های تازه و قویتر جای آن هارا می گیرند . چنانچه این فرآیند که در سطح استخوان ها روی می دهد و نوسازی استخوان نامیده میشود وجود نداشت ، در حالی که ما هنوز جوان بودیم استخوانمان از خستگی و فرسودگی رنج می برد . دو نوع سلول اصلی در استخوان وجود دارند :استئوکلاست ها که استخوان هارا از بین می برند و استوبلاست ها که استخوان جدیدی به وجود می آورند هر دو نوع سلول در مغز استخوان به وجود می آیند .

با پیر شدن انسان ، فعالیت استئوکلاست ها بیشتر و فعالیت استئوبلاست ها کمتر می شود . بنابراین استخوان ها بیشتر تحلیل می روند و کمتر تشکیل می شوند و این حالت باعث کاهش کلی تراکم استخوان بدنی می شود .

استخوان چگونه تغییر می کند ؟

در بیماری پوکی استخوان از مقدار هر دو لایه استخوانی (اسفنجی و متراکم) کاسته می شود . نازک شدن لایه خارجی استخوان متراکم به شدت قدرت آن را کاهش می دهد و احتمال شکستگی استخوان را افزایش می دهد . وقتی تخریب استخوانی در لایه اسفنجی روی می دهد ، تیغه ها و میله های ضخیم ، نازک شده و استحکام خود را از دست می دهند . این تغییرات به ضعیف شدن استخوان ها که ناشی از نازک شدن پوسته متراکم اطراف استخوان است اضافه می شود .

تغییر تراکم استخوان

در طی دوران کودکی و نوجوانی استخوان نه تنها رشد می کنند بلکه بسیار محکم می شوند . با رسیدن به سن حدود 25 سالگی ، مقدار استخوان به حداکثر خود می رسد که این حالت معروف حداکثر توده استخوانی می باشد . حداکثر توده استخوانی در بین افراد مختلف تغییر می کند و به طور کلی در مردان بیشتر از زنان است . همانگونه که می توان انتظار داشت توده استخوانی در افرادی که دارای جثه بزرگتر هستند نسبت به افراد کوچک و لاغر بیشتر می باشد .

حداکثر توده استخوانی در پوک شدن یا نشدن استخوان در اواخر زندگی بسیار تعیین کننده می باشد . اگر حداکثر توده استخوانی پایین باشد ، حتی ممکن است بعدا کاهش اندک آن در زندگی منجر به بروز شکستگی گردد، در صورتی که اگر تراکم بالا باشد ، فرد از پوکی استخوان در امان خواهد بود .

چه چیزی حداکثر توده استخوانی را تعیین می کند ؟

هنوز عوامل تعیین کننده حداکثر توده استخوانی به طور کامل شناخته نشده اند ، اما عوامل ژنتیکی ، میزان دریافت کلسیم و تمرینات ورزشی نقش مهمی را ایفا می کنند . گذشته از این موارد ، هورمون های جنسی می توانند بر روی حداکثر توده استخوانی تاثیر داشته باشند . به عنوان مثال قطع دوره های قاعدگی که به علت بی اشتهایی عصبی یا سایر بیماری ها روی می دهد منجر به کاهش حداکثر توده استخوانی می گردد . در صورتی که شواهد حاکی از آن است که استفاده از داروهای ضد آبستنی خوراکی ممکن است منجر به افزایش توده استخوانی گردد.